Cảnh giác chiêu trò giả mạo số điện thoại người thân và cơ quan chức năng để lừa đảo
Công nghệ Caller ID Spoofing cho phép kẻ gian hiển thị chính xác số điện thoại của người thân, ngân hàng hoặc cơ quan công an trên màn hình người nhận nhằm thực hiện các hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản.
Nội dung được biên tập lại bằng AI từ nguồn báo chí công nghệ trong nước, có dẫn nguồn. Giá và thông số mang tính tham khảo — vui lòng đối chiếu nơi bán trước khi mua.
Nội dung chính về chiêu trò giả mạo số điện thoại (Caller ID Spoofing)
Theo thông tin từ Công an tỉnh Nghệ An, tình trạng lừa đảo công nghệ cao sử dụng kỹ thuật Caller ID Spoofing (giả mạo số hiển thị) đang có xu hướng gia tăng và ngày càng tinh vi. Mặc dù kỹ thuật này đã xuất hiện hơn 20 năm, sự bùng nổ của giao thức truyền giọng nói qua Internet (VoIP) đã giúp kẻ gian dễ dàng tiếp cận với chi phí cực thấp.
Về nguyên lý kỹ thuật, một cuộc gọi được chia làm hai phần độc lập bao gồm danh tính thực của nguồn gọi và thông tin hiển thị trên màn hình. Kẻ xấu lợi dụng các nền tảng trung gian như Cloud Call hoặc bot Telegram để can thiệp vào trường dữ liệu hiển thị, ép điện thoại người nhận hiển thị đúng số hotline của ngân hàng, cơ quan công an hoặc thậm chí là số máy của người thân nạn nhân.
Chuyên gia an ninh mạng Ngô Minh Hiếu (Hiếu PC) cho biết, số điện thoại hiển thị trên màn hình chưa chắc đã là số thật đang gọi. Kẻ gian có thể lách qua các cơ chế xác thực của một số dịch vụ quốc tế để thực hiện cuộc gọi chuyển tiếp. Khi đó, cuộc gọi thực tế kết nối tới số của kẻ lừa đảo nhưng màn hình nạn nhân vẫn hiển thị số điện thoại uy tín.
Sau khi tạo được lòng tin ban đầu, kẻ lừa đảo sẽ dùng các kịch bản đánh vào tâm lý lo sợ hoặc lòng tham như:
- Thông báo tài khoản ngân hàng bị khóa hoặc có giao dịch bất thường.
- Yêu cầu cung cấp mã OTP, mật khẩu để xác minh.
- Đe dọa nạn nhân liên quan đến các vụ án hình sự (ma túy, rửa tiền) và yêu cầu chuyển tiền vào "tài khoản an toàn" để điều tra.
Ảnh hưởng tới người dùng Việt Nam
Tại Việt Nam, hình thức lừa đảo này gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến trật tự an toàn xã hội và gây thiệt hại lớn về tài sản cho người dân. Nhiều người dùng nhẹ dạ cả tin, khi thấy màn hình hiển thị đúng số hotline của ngân hàng hoặc cơ quan chức năng đã hoàn toàn sập bẫy.
Đối với các tổ chức tài chính và doanh nghiệp, việc bị mạo danh số hotline làm suy giảm uy tín thương hiệu và gây khó khăn trong việc tương tác, hỗ trợ khách hàng thật.
Có nên chờ mua sản phẩm?
Đây là một cảnh báo về an ninh mạng và phương thức lừa đảo công nghệ, không liên quan đến việc mua sắm sản phẩm công nghệ cụ thể. Tuy nhiên, để bảo vệ bản thân trước các cuộc gọi giả mạo, người dùng Việt Nam cần lưu ý các nguyên tắc ứng phó sau:
Giải pháp dành cho cá nhân
- Luôn hoài nghi: Dù màn hình hiển thị đúng 100% số của ngân hàng hay người thân, hãy cảnh giác nếu nội dung cuộc gọi yêu cầu chuyển tiền hoặc cung cấp thông tin bảo mật.
- Chủ động gọi lại: Các phần mềm giả mạo hiện nay chỉ có thể thực hiện cuộc gọi đi mà không thể nhận cuộc gọi đến. Khi nghi ngờ, hãy dập máy và tự bấm số hotline chính thức để kiểm tra lại thông tin.
- Tuyệt đối bảo mật OTP: Không có bất kỳ ngân hàng hay cơ quan nhà nước nào yêu cầu người dân cung cấp mã OTP hoặc mật khẩu qua điện thoại.
Giải pháp dành cho tổ chức
Các tổ chức tài chính cần ngừng sử dụng số điện thoại gọi đến làm yếu tố duy nhất để xác minh danh tính khách hàng. Thay vào đó, cần áp dụng các giải pháp xác thực đa lớp (MFA) như sinh trắc học hoặc xác nhận qua ứng dụng (App Notification) để đảm bảo an toàn hệ thống.
Nguồn tham khảo
Chi tiết thông tin cảnh báo xem tại: GenK
Ưu điểm
- Giúp người dùng nâng cao cảnh giác trước các cuộc gọi yêu cầu chuyển tiền
- Biết cách xác minh cuộc gọi thật - giả bằng phương pháp gọi ngược lại hotline
Nhược điểm
- Kẻ gian dễ dàng giả mạo bất kỳ số điện thoại nào qua VoIP và bot Telegram
- Các ứng dụng giả mạo hiện nay chỉ gọi đi được, không nhận được cuộc gọi đến
Câu hỏi thường gặp
Làm thế nào để biết cuộc gọi đến có phải là giả mạo hay không?
Cách tốt nhất là cúp máy và chủ động tự bấm số gọi lại vào hotline chính thức của đơn vị đó. Nếu là cuộc gọi giả mạo bằng phần mềm, họ sẽ không thể nhận cuộc gọi đến của bạn.
Cơ quan công an hoặc ngân hàng có yêu cầu cung cấp OTP qua điện thoại không?
Không. Không có bất kỳ tổ chức tài chính hay cơ quan nhà nước nào yêu cầu người dân cung cấp mã xác minh OTP hoặc mật khẩu qua điện thoại.