Nhiệm vụ cứu hộ kính viễn vọng không gian Swift của NASA chính thức thất bại

Nhiệm vụ giải cứu đài quan sát Swift bất thành

NASA vừa chính thức thông báo ngừng nỗ lực điều chỉnh và nâng quỹ đạo cho Đài quan sát Neil Gehrels Swift. Trước đó, cơ quan này đã hợp tác với công ty tư nhân Katalyst Space trong sứ mệnh trị giá 30 triệu USD mang tên Swift Boost, sử dụng tàu cứu hộ Link để tiếp cận và kéo kính viễn vọng này lên quỹ đạo an toàn hơn.

Tàu Link được phóng lên không gian vào ngày 3/7 bằng tên lửa Pegasus XL của Northrop Grumman. Theo kế hoạch, tàu sẽ tiếp cận, giữ chặt và nâng dần độ cao của kính Swift vốn đang bị kéo tụt quỹ đạo nhanh hơn dự kiến do hoạt động mạnh mẽ của Mặt Trời. Tuy nhiên, chỉ khoảng 3 tuần sau khi phóng, tàu Link đã gặp sự cố mất kiểm soát hướng nghiêm trọng. Hai trong số ba bánh đà phản lực dùng để điều hướng ngừng hoạt động, đồng thời hệ thống động cơ đẩy khí lạnh cũng gặp trục trặc.

Dù nỗ lực cứu hộ thất bại, NASA và Katalyst Space vẫn quyết định cho tàu Link thực hiện hoạt động tiếp cận thử nghiệm với Swift nhằm thu thập dữ liệu công nghệ, phục vụ cho các sứ mệnh bảo dưỡng vệ tinh trong tương lai.

Ảnh hưởng tới cộng đồng nghiên cứu và người dùng Việt Nam

Đài quan sát Swift được phóng từ năm 2004 với nhiệm vụ ban đầu chỉ kéo dài 2 năm. Tuy nhiên, thiết bị này đã hoạt động bền bỉ suốt hai thập kỷ, trở thành công cụ vô cùng quan trọng giúp các nhà khoa học, bao gồm cả cộng đồng nghiên cứu vật lý thiên văn tại Việt Nam, theo dõi các hiện tượng năng lượng cao tức thời như vụ nổ tia gamma, siêu tân tinh hay sự phun trào từ hố đen.

Việc Swift dự kiến sẽ rơi và bốc cháy trong bầu khí quyển Trái Đất trước cuối năm nay sẽ để lại một khoảng trống lớn trong việc quan sát vũ trụ thời gian thực. Các nhà nghiên cứu và những người yêu thích thiên văn học tại Việt Nam sẽ tạm thời mất đi một nguồn dữ liệu quan trọng về các hiện tượng vũ trụ kỳ thú. NASA cho biết họ đang tìm kiếm các giải pháp thay thế tạm thời từ những nhiệm vụ sẵn có để bù đắp khoảng trống này.

Có nên chờ đợi một giải pháp cứu vãn khác?

Hiện tại, cơ hội để cứu sống kính viễn vọng Swift gần như bằng không. Thời gian tồn tại của đài quan sát này chỉ còn tính bằng tháng khi nó đang rơi tự do về phía Trái Đất. Người dùng và giới khoa học không nên kỳ vọng vào một phép màu hay một sứ mệnh giải cứu khẩn cấp nào khác từ NASA trong thời gian ngắn ngủi này.

Thay vào đó, sự chú ý sẽ được đổ dồn vào các dự án kính viễn vọng thế hệ mới hoặc các phương án tối ưu hóa thiết bị hiện có của NASA nhằm duy trì khả năng phản ứng nhanh với các sự kiện thiên văn trong tương lai.

Nguồn tham khảo

Xem chi tiết bài viết gốc tại: Nhiệm vụ giải cứu kính viễn vọng NASA thất bại - VnExpress